ՈՒԵՖԱ-ն մեղադրել է ՖԻՖԱ-ին Բալոգունի գործով կարմիր գիծը հատելու մեջ

Ֆոլարին Բալոգունի՝ աշխարհի առաջնություն-2026-ի 1/8 եզրափակչում Բելգիայի դեմ խաղին մասնակցելու թույլտվության շուրջ սկանդալը նոր մակարդակի է հասել։ Եվրոպական ֆուտբոլային ասոցիացիաների միությունը կոշտ հայտարարությամբ է հանդես եկել ՖԻՖԱ-ի հասցեին և ԱՄՆ հավաքականի հարձակվողի վերաբերյալ որոշումն անվանել «կարմիր գծի հատում»։

Ավելի վաղ ՖԻՖԱ-ն կասեցրել էր Բալոգունի ավտոմատ մեկխաղյա որակազրկման կիրառումը, որը նա ստացել էր Բոսնիա և Հերցեգովինայի դեմ խաղում հեռացվելուց հետո։ Կարմիր քարտը մնացել է ուժի մեջ, սակայն որակազրկումն հետաձգվել է մեկ տարվա փորձաշրջանով։ Այսպիսով, ԱՄՆ հավաքականի հարձակվողը իրավունք է ստացել մասնակցելու Բելգիայի դեմ փլեյ-օֆֆի խաղին ԱԱ-2026-ում։

ՈՒԵՖԱ-ում կարծում են, որ այս որոշումը հակասում է ֆուտբոլային կանոնակարգի հիմնարար սկզբունքներին։

«Բալոգունի հեռացումից հետո նշանակված ավտոմատ մեկխաղյա որակազրկման գործողությունը մեկ տարվա փորձաշրջանով կասեցնելու որոշումը կարմիր գծի հատում էր», — ասվում է կազմակերպության հայտարարությունում։

ՈՒԵՖԱ-ն ընդգծել է, որ հեռացումից հետո նվազագույն ավտոմատ մեկխաղյա որակազրկումը չպետք է կախված լինի որևէ մարմնի հայեցողությունից և ուժի մեջ մտնելու համար լրացուցիչ որոշում չի պահանջում։ Եվրոպական կազմակերպության կարծիքով՝ հատկապես վտանգավոր է նման բացառություն անել արդեն ընթացքի մեջ գտնվող մրցաշարի ժամանակ, երբ այլ ֆուտբոլիստներ նմանատիպ իրավիճակներում սահմանված կարգով կրել են իրենց որակազրկումը։

«Երբ կանոնների պահպանումն այլևս երաշխավորված չէ նրանց կողմից, ովքեր պարտավոր են պաշտպանել դրանք, վտանգի տակ են հայտնվում խաղի ամբողջականությունն ու մրցաշարի նկատմամբ վստահությունը», — հայտարարել է ՈՒԵՖԱ-ն։

Կազմակերպությունը նաև զգուշացրել է, որ ՖԻՖԱ-ի որոշումը վտանգավոր նախադեպ է ստեղծում ընթացիկ աշխարհի առաջնության շրջանակում։ ՈՒԵՖԱ-ի տրամաբանությամբ՝ այժմ նմանատիպ դեպքերը պետք է դիտարկվեն նույն սկզբունքներով, ինչը կարող է վնաս հասցնել հենց մրցաշարին։

Իրավիճակն ավելի մեծ արձագանք է ստացել ԶԼՄ-ների այն հաղորդումներից հետո, որոնց համաձայն՝ ՖԻՖԱ-ի որոշման վրա կարող էր լինել քաղաքական ազդեցություն։ Reuters-ը հայտնել է, որ ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը անձամբ է խնդրել ՖԻՖԱ-ի նախագահ Ջանի Ինֆանտինոյին վերանայել Բալոգունի հեռացումը։ The Guardian-ը նույնպես գրել էր Թրամփի՝ ՖԻՖԱ-ին ուղղված զանգերի մասին։ Միևնույն ժամանակ ՖԻՖԱ-ն իր որոշումը բացատրել է կարգապահական օրենսգրքի 27-րդ հոդվածով, որը թույլ է տալիս դատական մարմնին ամբողջությամբ կամ մասամբ կասեցնել կարգապահական միջոցի կիրառումը։

ՖԻՖԱ-ի որոշումից խիստ դժգոհ են նաև Բելգիայում։ Բելգիայի թագավորական ֆուտբոլային ասոցիացիան տարակուսանք է հայտնել և դիտարկում է հնարավոր հետագա քայլերը։ Բելգիայի արտաքին գործերի նախարար Մաքսիմ Պրևոն նույնպես քննադատել է իրավիճակը՝ նշելով, որ եթե որոշման պատճառը իսկապես հեռախոսազանգն է եղել, ապա դա կասկածի տակ է դնում ֆուտբոլի և սպորտի հիմնարար սկզբունքները։

ՖԻՖԱ-ի համար այս դրվագը դարձել է աշխարհի առաջնություն-2026-ի ամենաաղմկոտ սկանդալներից մեկը։ Մրցաշարի ընթացքում արդեն եղել են վիճահարույց մրցավարական և կազմակերպչական իրավիճակներ, սակայն Բալոգունի դեպքում խոսքը ոչ միայն խաղային դրվագի մեկնաբանության մասին է, այլ կարգապահական կանոնակարգի կիրառման։

Այս հակամարտության ֆոնին ԶԼՄ-ներում արդեն տեղեկություններ են հայտնվել, որ եվրոպական ֆուտբոլի ներսում քննարկվում է 2027 թվականի ՖԻՖԱ-ի նախագահի ընտրություններում այլընտրանքային թեկնածու առաջադրելու հնարավորությունը։ Լրագրող Ռոմեն Մոլինան հայտնել է, որ ՈՒԵՖԱ-ի ներկայացուցիչներն աշխատում են այնպիսի թեկնածուի շուրջ, որը կարող է մրցակցություն կազմել Ջանի Ինֆանտինոյին։ Այս տեղեկությունը պաշտոնապես դեռ չի հաստատվել։

Ինֆանտինոն ավելի վաղ հայտարարել էր վերընտրվելու մտադրության մասին։ ՖԻՖԱ-ի նախագահի ընտրությունները պետք է անցկացվեն 2027 թվականի մարտին։

ՖԻՖԱ-ի և ՈՒԵՖԱ-ի միջև հակամարտությունը հասունանում էր ավելի վաղ էլ՝ այդ թվում աշխարհի առաջնության ընդլայնման և կոնֆեդերացիաների միջև ուղեգրերի բաշխման պատճառով։ Սակայն Բալոգունի գործը կտրուկ մեծացրել է լարվածությունը։ Այժմ վեճը վերաբերում է ոչ միայն մրցաշարի կառուցվածքին, այլ նաև կանոնների նկատմամբ վստահությանը և ֆուտբոլային որոշումների անկախությանը։

ՈՒԵՖԱ-ն ՖԻՖԱ-ի որոշումն անվանել է «աննախադեպ, անբացատրելի և չարդարացված»։ Եվ հենց այս ձևակերպումն է լավագույնս ցույց տալիս ճգնաժամի մասշտաբը․ մեկ հեռացման շուրջ սկանդալը վերածվել է հարցի, թե ով և ինչ կանոններով է ղեկավարում համաշխարհային ֆուտբոլը։