Լուկաս Սելարայանը և Հայաստանի ազգային հավաքականը. դարաշրջանի ավարտ, թե՞ դադար։ Հետադարձ հայացք ամենակարևոր պահերին։

Լուկաս Զելարայանը չէր ընդգրկվել Հայաստանի ազգային հավաքականի հայտացուցակում 2026թ. ԱԱ ընտրականի նոյեմբերյան խաղերի համար Հունգարիայի և Պորտուգալիայի դեմ։ Ավելի վաղ արդեն լուրեր էին տարածվել, որ այս ընտրական փուլը կարող է լինել 33-ամյա հարձակվող կիսապաշտպանի վերջինը հավաքականում։ Եվ հիմա, երբ նա բաց թողեց ևս մեկ հրավեր, թվում է՝ նրա պատմությունն ազգային թիմում մոտենում է ավարտին։

Այնուամենայնիվ, պաշտոնապես դա հաստատված չէ՝ ոչ ֆուտբոլիստի, ոչ էլ Հայաստանի Ֆուտբոլի ֆեդերացիայի կողմից։

Բայց կան հանգամանքներ, որոնք խոսում են ինքնին։ Այժմ Զելարայանին 33 տարեկան է, և 2025 թվականի սկզբին նա վերադարձավ իր հարազատ «Բելգրանո» ակումբ, որպեսզի ավելի մոտ լինի ընտանիքին և հանգիստ ավարտի կարիերան։ Լուկասի որդու մոտ աուտիզմ է ախտորոշված, և նրան անհրաժեշտ է մշտական խնամք։ Հավաքական ժամանելու համար յուրաքանչյուր անգամ թռիչքները դարձել են ծանր փորձություն Զելարայանի համար։ Այս պատճառով նա արդեն բաց թողել էր հավաքականի հրավերները մարտին ու հունիսին՝ դա ներկայացվել էր ընտանեկան պատճառներով։

Եթե Հայաստանը չզբաղեցնի F խմբում երկրորդ տեղը և չանցնի փլեյ-օֆֆ, ապա ազգային հավաքականի հաջորդ պաշտոնական խաղը կլինի միայն 2026թ. սեպտեմբերին։ Այդ ժամանակ Լուկասը կլինի արդեն 34-ն անց, և Արգենտինայից մշտական թռիչքները կդառնան ավելի բարդ։ Այսպիսով՝ ամենայն հավանականությամբ, հաջորդ ցիկլում նրա վրա հույս դնելը իրատեսական չէ։

Իհարկե, կա ևս մեկ՝ գրեթե հեքիաթային տարբերակ․ Հայաստանը հաղթում է Հունգարիային և Պորտուգալիային, զբաղեցնում երկրորդ տեղը, անցնում է փլեյ-օֆֆ, և այդ դեպքում Զելարայանը կարող է խաղալ գարնանը։ Իսկ հնարավոր է նաև՝ հենց աշխարհի առաջնությունում։ Բայց դա այս պահին ավելի շատ ենթադրություն է, քան իրական հնարավորություն։

Ուշ դեբյուտ և պայծառ ազդեցություն

Զելարայանը Հայաստանի հավաքականի կազմում իր առաջին խաղը անցկացրեց 2021թ. հոկտեմբերին՝ 29 տարեկանում։ Այն ժամանակ նա փայլում էր MLS-ում՝ «Columbus Crew»-ի կազմում։ Նրա հրավերը մեծ իրադարձություն էր հայ երկրպագուների համար։

Թվում է՝ դա վերջերս էր, բայց նա հասցրեց խաղալ մի ամբողջ սերնդի ֆուտբոլիստների հետ՝ Հենրիխ Մխիթարյան, Դավիթ Յուրչենկո, Գրայր Մկոյան, և նույնիսկ Էրիկ Վարդանյան, ով այժմ զբաղեցնում է ադմինիստրատիվ պաշտոն «Ուրարտու»-ում։

Ընդամենը Զելարայանը Հայաստանի հավաքականում անցկացրել է 26 խաղ, խփել 5 գոլ և կատարել 3 գոլային փոխանցում։

Արդեն դեբյուտային խաղում՝ Իսլանդիայի դեմ, «Էլ Ճինոն» կատարեց գոլային փոխանցում, որ բերեց 1։1 հաշիվը։ Հետո եղան պարտություններ Ռումինիայի, Հյուսիսային Մակեդոնիայի և Գերմանիայի դեմ։ Գերմանիայի հետ խաղից (1։4) հետո Մխիթարյանը ավարտեց իր մտերմությունը հավաքականի հետ, և հենց Զելարայանը պետք է դառնար Կապառոսի թիմի նոր ուղեղը։ Բայց վնասվածքը խանգարեց, և Լուկասը բաց թողեց գրեթե մեկ տարի։

2023-ին նա տեղափոխվեց Սաուդյան Արաբիա և հավաքական էր գալիս թարմ ու ուժերով լեցուն։ Եվ հենց այդ պահին եղավ նրա պայծառ շրջանը՝ դուբլ և փոխանցում Ուելսի դեմ պատմական 4։2 խաղում, հիանալի հանդիպում Թուրքիայի դեմ (1։1) արտագնա խաղում, արդյունավետ խաղեր Լատվիայի և կրկին Ուելսի հետ, հանդիպում Մոդրիչի հետ ու մարզաշապիկների փոխանակում։ Այդ շրջանում նա Պետրակովի գլխավոր աստղն էր։

Լիգայի խաղարկությունում հավաքականի արդյունքները վատթարացան, բայց Զելարայանը շարունակում էր ազդել խաղի վրա՝ գոլ Լատվիայի դեմ (4։1), գոլ տուգանայինից և մասնակցություն երկրորդ գոլին Ֆարերյան կղզիների դեմ, որը թույլ տվեց խուսափել պարտությունից (2։2), հիանալի փոխանցում Սպերցյանին Լատվիայի դեմ վերջին տուրում (2։1)՝ 2024թ. նոյեմբերին։

Վերջին փուլը և անկումը

2025-ը նա սկսեց արդեն «Բելգրանո»-ի խաղացողի կարգավիճակով, և պարզ էր՝ նրա լավագույն տարիներն ազգային թիմում անցել են։ Արգենտինայից թռիչքները այլ բան են, քան Սաուդյան Արաբիայից։ Զելարայանը բաց թողեց Լիգայի փլեյ-օֆֆի հանդիպումները Վրաստանի դեմ (որոնք ավարտվեցին ծանր պարտություններով), ինչպես նաև ամառային ընկերական խաղերը։ Նա ոչ մի անգամ չխաղաց Ջոն վան’տ Շիպի ղեկավարությամբ, թեև վերջինիս 4-2-3-1 սխեման, կարելի է ասել, իդեալական էր նրա համար։

Այնուամենայնիվ, ԱԱ-2026 ընտրականում նա վերադարձավ՝ Պորտուգալիա (0։5), Իռլանդիա (2։1), Հունգարիա (0։2), Իռլանդիա (0։1)։ Արդեն առանց նախկին փայլի, բայց Իռլանդիայի դեմ հաղթանակում նա իր կարևոր ներդրումն ունեցավ։

Ինչպես մենք կհիշենք Լուկաս Զելարայանին

• գեղեցիկ և կարևոր գոլերով
• նուրբ և ճշգրիտ փոխանցումներով
• հարվածներով խաղադաշտի կենտրոնից, որոնք թվում էին՝ գալիս էին այլ մոլորակից
• տեխնիկայով, որի հետ պարզապես հաճելի էր դիտել խաղը

Շնորհակալություն, Էլ Ճինո։ Հաջողություն «Բելգրանո»-ում։

Բայց պատմությունը կարող է շարունակվել

Հորիզոնում նոր անուն կա՝ Գոնսալո Զելարայան, 21 տարեկան, Լուկասի եղբորորդին։ Նա արդեն հայտնվում է «Բելգրանո»-ի հիմնական կազմում, հրավիրվել է Հայաստանի երիտասարդական թիմ, սակայն չի խաղացել վնասվածքի պատճառով։ Խաղային ոճով նա ավելի արագ և ուղղահայաց խաղացող է՝ մոտ Artur Serobyan-ին, բայց արգենտինական տեմպերով ու կրքով։

Եթե Գոնսալոն որոշի տեղափոխվել Եվրոպա, ապա Հայաստանի ազգային հավաքականի ճանապարհը բաց կլինի նրա համար։

Հավելյալ՝ Արգենտինայում կա նաև մի այլ Զելարայան, որը ցանկություն է հայտնել հանդես գալ Հայաստանի կազմում, բայց նա պաշտպանից է և Լուկասի հետ կապ չունի։